Rondje langs... gemeente De Wolden


De DIT-redactie reist dwars door provincie, op zoek naar vernieuwende en inspirerende visies en initiatieven die bijdragen aan de Drentse energietransitie. Dit keer gaan we bij bestuurders op de koffie voor een kort gesprek over de energietransitie in hun gemeente. In deze etappe bezoeken we gemeente De Wolden waar we spreken met wethouder Jan ten Kate.

De Wolden is ontstaan uit een herindeling van vier kleinere gemeenten. “Om ervoor te zorgen dat we als college binding hielden met de zeventien dorpen binnen de nieuwe, grotere gemeente, stimuleerden we dat er in elk dorp een vereniging van dorpsbelangen kwam waar we jaarlijks op bezoek gaan,” vertelt wethouder Ten Kate. “Hierdoor ontstond er binding binnen de dorpen en goede interactie tussen de dorpen en het college van burgemeester en wethouders.”

Hoe draagt de gemeente De Wolden bij aan de energietransitie?

“We hebben een hele nuchtere bevolking: eerst zien, dan geloven. Maar als je trekkers hebt, dan is men ook heel loyaal.” Zichtbaar van trots vertelt de wethouder verder: “Wij hebben inmiddels vier dorpen die voor energieneutraal gaan. Ruinerwold, Koekangerveld, Ansen en de Wijk worden begeleid door Samen Energie Neutraal (SEN) en hebben het eigenlijk helemaal zelf opgepakt. Ansen en Koekangerveld zijn al behoorlijk ver, zij beginnen al meer met bewustwording te doen door het plaatsen van slimme meters. De Wijk zit nog in de beginfase en vraagt de voorlopende dorpen om advies. Dat is wel echt heel mooi.”

Ondernemen zit volgens de wethouder in de genen van De Wolden. “Mensen willen zelfstandig blijven en niet van de overheid afhankelijk zijn. Als die flow er is, moet je daar als gemeente in meegaan. We stimuleren wel en steken er een beetje geld in, waaronder vergaderkosten en zaalhuur, maar het organiseren van informatieavonden doen inwoners allemaal zelf. Dat is ook een beetje conform onze filosofie; wij kunnen wel van alles bedenken, maar als mensen niet meegaan voelt het als een verplichting en dat willen we niet. Men steekt elkaar wel aan, die competitie komt er wel.”

En verder?

“Waar we ook trots op zijn, is de houtkachel waardoor sporthal De Slenken en het naastgelegen zwembad in De Wijk worden verwarmd. Houtsnippers die in de kachel gaan zijn afkomstig van het snoeihout. Als de sporthal dicht is, wordt het zwembad verwarmd en vice versa,” vertelt wethouder Ten Kate. “Daarnaast zijn we in samenwerking met een gebiedscoöperatie actief met bio-based projecten, bijvoorbeeld het hergebruik van bermgras. We haken graag aan op de dingen die leven in de dorpen, en waar al een positieve flow is en men het goede voorbeeld laat zien. We hopen dan dat andere dorpen het oppakken en er zelf mee aan de slag kunnen.”

Een energietransitie is langdurig en complex proces. Welke obstakels komen jullie tegen in De Wolden?

“De regelgeving is zowel voor de gemeente als de inwoners soms een obstakel. Als gemeente heb je een voorbeeldfunctie, en daar loop ik ook niet van weg. Het lukt echter niet altijd. Met het verduurzamen van het gemeentehuis liepen we bijvoorbeeld aan tegen de grootverbruikersenergiebelasting. De kosten van zonnepanelen zouden niet opwegen tegen de baten. Ook inwoners ervaren bepaalde procedures als belemmerend, zoals vergunningaanvragen en belastingen.”

Een ander struikelblok is de kwetsbaarheid van het landschap. “Als je aan onze inwoners vraagt waar ze het meest trots op zijn, antwoorden ze: het afwisselende landschap. We denken graag samen met hen na over de invulling ervan. Willen we op de Es in Ansen, één van onze oudste plekjes, een zonnepark toestaan?” Hoge windmolens zal je in het landschap in elk geval niet snel zien. Ten Kate: “Daar blijven we ver van weg. Een turbine van tien tot twaalf meter hoog vinden we geen probleem, maar grote windturbines waar de overheid nu mee bezig is zien we niet graag in ons landschap.”

Welke plannen heeft de Gemeente De Wolden om de transitie verder te stimuleren?

“We hebben een milieu-ambitieplan, daarin trekken we ook geld uit voor stimulering. Op dit moment is dat twintig procent subsidie op isolatiemaatregelen. Dat ging heel snel en de 50.000 euro was binnen een paar dagen vergeven,” vertelt Ten Kate. “Ook bieden we een duurzaamheidssubsidie voor starterswoningen in de bestaande bouw. Van alle bestaande woningen is maar vijftien procent huur, dus willen we jongeren tegemoetkomen met een duurzaamheidsubsidie. Op deze manier wordt er geïnvesteerd in duurzaamheidsmaatregelen, welke zich terugverdienen doordat de woonlasten omlaag gaan. De financiële druk wordt zo in ieder geval niet te hoog.”


Locatie

De Wolden